Toplam organik karbon (TOK) veya yaygın ve İngilizce olarak total organic carbon (TOC) kelimelerinin baş harfleriyle adlandırılır. Toplam organik karbon analizi ve ölçümü; emisyon, imisyon, su, atık, toprak gibi matrislerde yer alan organik bileşen (karbon bazlı) miktarının tayin edilmesidir.

Toplam Organik Karbon Ölçüm ve Analizinin Önemi

Emisyon ölçümlerinde TOC parametresi Uçucu Organik Bileşiklerin (VOC) ölçümüne alternatif bir yöntemdir. VOC gibi ayrıştırma yapmamasına rağmen anlık, hızlı sonuç vermesi ve toplam organik içeriği karbon cinsinden vermesi nedeniyle tercih edilir.

Sıvı ve katı matrislerde ise toplam organik karbon klasik KOİ ve BOİ analizlerinin uzun sürede sonuç vermesine karşılık hızlı ve doğru bir alternatif olarak ortaya çıkan bir analizdir. KOİ ve BOİ analizleri gibi sudaki kirliliğin bir göstergesi olduğu için önemli bir parametredir. KOİ ve BOİ’ye nazaran daha düşük limitlere inilebilir.

Sıvı ve Katı Numunelerde Toplam Organik Karbon (TOK, ÇOK) Analizi

Su, atık su, deniz suyu, toprak, çamur ve atık numunelerinde TOC analizinde numune Toplam Organik Karbon cihazına verilir. Numune içindeki organik maddeler yüksek sıcaklıkta oksijen ile tam yanma sağlanarak CO₂ ve H₂O’ya dönüştürülür. Elde edilen karbondioksitten numune içindeki karbon miktarı tayin edilir.

Toplam Organik Karbon dışında Çözünmüş Organik Karbon [ÇOK-Dissolved Organic Carbon (DOC)] tayini de yapılmaktadır. TOC ve DOC arasındaki fark numunenin süzülmesinden kaynaklanmaktadır. Numune 0,2-0,7 µm’lik filtreden süzülüp süzüntü analiz edilirse DOC miktarı elde edilmiş olur. Süzülmeden direkt analiz edilen numunede TOC miktarı elde edilir.

Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmelik kapsamında orijinal atık numunesinde TOC analizi yapılırken, DOC eluatta yapılan bir analizdir.

İnsani Tüketim Amaçlı Sular Hakkında Yönetmelik, Yüzeysel Sular ve Yeraltı Sularının İzlenmesine Dair Yönetmelik kapsamlarında da TOC analizi yapılmaktadır.